Katedra Historycznych Praktyk Wykonawczych

Katedra Historycznych Praktyk Wykonawczych

Powołana w roku akademickim 2019/2020 Katedra Historycznych Praktyk Wykonawczych powstała w 2008 roku jako Zakład Instrumentów Historycznych. Od początku kierownikiem tej jednostki jest klawesynistka prof. dr hab. Maria Banaszkiewicz-Bryła.

Katedra Historycznych Praktyk Wykonawczych podejmuje przede wszystkim prace badawcze, udoskonalające kształtowanie procesu nauczania gry na instrumentach historycznych takich jak: flet traverso, flet prosty, obój historyczny, fagot historyczny, klarnet historyczny, trąbka naturalna, róg naturalny, skrzypce historyczne, altówka historyczna, wiolonczela historyczna, viola da gamba, lutnia, gitara historyczna, klawesyn i klawikord. Pracownicy zrzeszeni w Katedrze to wybitni instrumentaliści, wykształceni w najbardziej renomowanych ośrodkach specjalizujących się w wykonawstwie szeroko pojętej muzyki dawnej (Bruksela, Haga, Bazylea, Genewa, Wiedeń, Lipsk).

Katedra Historycznych Praktyk Wykonawczych jest organizatorem wielu przedsięwzięć artystyczno-dydaktycznych, m.in.:

  • Ogólnopolskiego Konkursu Klawesynowego „Wanda Landowska in memoriam”
  • Konkursu Kompozytorskiego na utwór na klawesyn solo
  • Akademii Muzyki Dawnej
  • Forum Kameralnego Muzyki Dawnej
  • Sesji artystyczno-naukowej „Musica Antiqua Musica Miscellanea”
  • Międzynarodowej Konferencji dla trębaczy „The Trumpet Shall Sound”.

W roku akademickim 2009/2010 zainicjowane zostały „Czwartki z Muzyką Dawną” – cykl comiesięcznych koncertów, na których prezentują się studenci i pedagodzy. Koncerty te na stałe wpisały się w kalendarium akademickich wydarzeń kulturalnych i przyciągają coraz większe grono słuchaczy. 

Od roku akademickiego 2020/2021 w ramach Katedry Historycznych Praktyk Wykonawczych działają dwie pracownie: Pracownia Klawesynu i Basso Continuo oraz Pracownia Muzyki Średniowiecza i Renesansu.

Nowa podstrona:

Pracownia Klawesynu i Basso Continuo

Pracownia Klawesynu i Basso Continuo została powołana w grudniu 2020 roku przez rektor prof. dr hab. Hannę Kostrzewską i funkcjonuje w ramach Katedry Historycznych Praktyk Wykonawczych. Jej pomysłodawczynią oraz założycielką jest prof. dr hab. Maria Banaszkiewicz-Bryła – kierownik Katedry.

Działanie Pracowni skupia się na obszarach: dydaktyczno-wychowawczym, artystycznym oraz naukowym. Zakłada poszerzanie wiedzy i udoskonalanie praktyki z zakresu sztuki gry na klawesynie i realizowania basso continuo, a także szeroko pojętego wykonawstwa muzyki dawnej. W ramach Pracowni realizowane są dwa projekty badawcze: 

  • Wpływ elementów narodowych na muzykę klawiszową XVII i XVIII wieku – kier. projektu: prof. dr hab. Maria Banaszkiewicz-Bryła
  • Literatura klawesynowa w twórczości współczesnych kompozytorów polskich (XX i XXI wiek) kier. projektu dr Natalia Hyżak. 

Wśród zadań Pracowni znajdują się również: organizacja kursów, konferencji, sesji naukowych, naukowo-artystycznych, nagrań, festiwali oraz koncertów, a także tworzenie publikacji naukowych przy współpracy z Wydawnictwem Akademii Muzycznej w Poznaniu. Działania te mają na celu rozwijanie warsztatu gry na historycznych instrumentach klawiszowych ze szczególnym uwzględnieniem praktyki basso continuo, a także poszerzanie stanu wiedzy oraz edukowanie w zakresie wykonawstwa historycznie poinformowanego pracowników oraz studentów Akademii. Planowana jest także praca nad nutowymi materiałami źródłowymi – ich edycja i opracowanie – w celach edukacyjnych, naukowych i popularyzatorskich, a także dokonywanie tłumaczeń istotnych tekstów związanych z muzyką dawną, które do tej pory nie doczekały się polskich wersji językowych. 

W ramach podejmowanych przedsięwzięć realizowana jest współpraca z pedagogami, artystami i zespołami zarówno z Polski, jak i zagranicy.

Nowa podstrona:

Pracownia Muzyki Średniowiecza i Renesansu

Pracownia Muzyki Średniowiecza i Renesansu została powołana w grudniu 2020 roku przez rektor prof. dr hab. Hannę Kostrzewską i funkcjonuje w ramach Katedry Historycznych Praktyk Wykonawczych. Jej pomysłodawczynią oraz założycielką jest prof. dr hab. Maria Banaszkiewicz-Bryła – kierownik Katedry.

Działanie Pracowni skupia się na obszarach: dydaktyczno-wychowawczym, artystycznym oraz naukowym. Zakłada poszerzanie wiedzy i udoskonalanie praktyki z zakresu sztuki gry na lutni i pozostałych instrumentach epok średniowiecza i renesansu, a także szeroko pojętego wykonawstwa muzyki dawnej. 

Wśród zadań Pracowni znajdują się również: organizacja kursów, konferencji, sesji naukowych, naukowo-artystycznych, nagrań, festiwali oraz koncertów, a także tworzenie publikacji naukowych przy współpracy z Wydawnictwem Akademii Muzycznej w Poznaniu. Działania te mają na celu rozwijanie warsztatu gry na historycznych instrumentach epok średniowiecza i renesansu ze szczególnym uwzględnieniem instrumentów lutniowych, a także poszerzanie stanu wiedzy oraz edukowanie w zakresie wykonawstwa historycznie poinformowanego pracowników oraz studentów Akademii. Planowana jest także praca nad nutowymi materiałami źródłowymi – ich edycja i opracowanie – w celach edukacyjnych, naukowych i popularyzatorskich, a także dokonywanie tłumaczeń istotnych tekstów związanych z muzyką dawną, które do tej pory nie doczekały się polskich wersji językowych. 

W ramach podejmowanych przedsięwzięć realizowana jest współpraca z pedagogami, artystami i zespołami zarówno z Polski, jak i zagranicy. Proponowany zakres badań naukowych obejmuje:

  • muzykę wokalną (chorał, muzyka polifoniczna, pieśni)
  • muzykę instrumentalną (kompozycje na instrumenty strunowe szarpane, kompozycje na instrumenty dęte)
  • badania historiograficzne: katalogi kompozycji, katalogi ikonograficzne, katalogi zagadnień teoretycznych (poezja, literatura).

Nowa podstrona:

Instrumenty będące wyposażeniem Katedry Historycznych Praktyk Wykonawczych

Instrumenty klawiszowe

Kopie instrumentów historycznych 

  • klawesyn typu francuskiego – dwumanuałowy klawesyn francuski, zbudowany według planów Blancheta, wykonawca: Reinhard von Nagel (Paryż) 
  • klawesyn typu francuskiego – dwumanuałowy klawesyn francuski, zbudowany według planów Henry’ego Hemscha (model z 1751 roku), wykonawca: Christian Fuchs (Niemcy) 
  • klawesyn typu flamandzkiego – jednomanuałowy, zbudowany według planów Ruckersa, wykonawca Titus Crijnen (Holandia) 
  • klawesyn typu flamandzkiego – dwumanuałowy, wykonawca Henk Klop (Holandia) 
  • klawesyn do b.c. – jednomanuałowa kopia swobodna, wykonawca Krzysztof Kulis 
  • szpinet skrzydłowy – kopia Silbermanna, wykonawca Krzysztof Kulis 
  • klawikord według Johanna Georga Christopha Schiedmayera (Neustadt 1756), wykonawca: Martin Argellies (Francja) 
  • dwa wirginały (Mother and Child) budowane według planu Johannesa Ruckersa z 1623 roku, wykonawca Christian Fuchs (Niemcy) 
  • fortepian historyczny (pianoforte) zbudowany według planów Walter & Sohn z 1805 roku, wykonawca: Paul McNulty (Czechy) 
  • pozytyw jednogłosowy, wykonawca Jan Pielczyk 
  • pozytyw organowy, wykonawca: Henk Klop Early Keyboard Instruments

Instrumenty do wykonawstwa muzyki współczesnej 

  • klawesyn AMMER (8 x 8 x 4) 
  • klawesyn AMMER (8 x 8 x 4) 
  • klawesyn AMMER (8 x 16 x 8 x 4)

Instrumenty strunowe

  • viola d’amore
  • viola d’amore
  • viola da gamba
  • wiolonczela piccolo pięciostrunowa oparta na modelu braci Amatich z ok. 1600 roku
  • wiolonczela barokowa, kopia modelu Hendrika Jacobsa z 1705 roku
  • violone tenorowe 
  • violone basowe – kopia instrumentu z Kunsthistorisches Museum Wien: Ventura Linarolo, 1585, instrument 6-strunowy
  • kontrabas wiedeński 7-strunowy 
  • teorba, 14-chórowa – lutnik Martin de Witte, Den Haag 2018 – zbudowana na wzór instrumentu Matteo Sellasa, Wenecja 1637
  • lutnia siedmiochórowa – renesansowa
  • lutnia siedmiochórowa – renesansowa
  • lutnia barokowa – 11-chórowa
  • gitara renesansowa, 4-chórowa – lutnik Joanna Plęs, Poznań 2000 – zbudowana na podstawie XVI-wiecznej ikonografii
  • gitara barokowa, 5-chórowa – wykonana przez studentkę studiów lutniczych Akademii Muzycznej w Poznaniu jako praca dyplomowa – zbudowana na wzór instrumentu Antonio Stradivariego, Cremona 1700, tzw. The Rawlins Stradivarius

Instrumenty dęte drewniane

  • flet traverso barokowy
  • flet traverso barokowy
  • flet klasyczny
  • flet klasyczny
  • obój barokowy 
  • obój barokowy
  • fagot barokowy
  • fagot barokowy
  • fagot klasyczny

Instrumenty dęte blaszane

  • trąbka naturalna – czterodziurowy system angielski w stroju A – B – Ces – C – Des – D – Es – E – F
  • trąbka naturalna – czterodziurowy system angielski w stroju A– B – Ces – C – Des – D – Es – E – F
  • róg naturalny – 430-440 Hz, wraz z krąglikami: G – F – Es – D, wytwórca: Milan Jiráček, Šaratice
  • róg naturalny – 430-440 Hz, wraz z krąglikami: G – F – Es – D, wytwórca: Milan Jiráček, Šaratice

Instrumenty dęte renesansowe

  • gemshorny consort (sopran w C, alt w F, tenor w C, bas F, subbas w C) w stroju 440 Hz, lutnik Pavel Číp, Zubri 2010
  • zynk prosty (niemy) w stroju a = 440 Hz, lutnik Christoph Schuler, Langenthal 2001
  • zynk krzywy + ustniki w stroju a = 440 Hz, lutnik Firma Moeck, Niemcy lata 90. XX wieku
  • cornamusa tenorowa w stroju 440 Hz, lutnik Pavel Číp, Zubri 2002

Nowa podstrona:

Prace naukowe

Nowa podstrona:

Multimedia

Członkowie Katedry Historycznych Praktyk Wykonawczych: 

prof. dr hab. Maria Banaszkiewicz-Bryła – klawesyn

prof. AMP dr hab. Jarosław Thiel – wiolonczela historyczna

dr hab. Mikołaj Zgółka – skrzypce historyczne, altówka historyczna

dr Natalia Hyżak – klawesyn

dr Henryk Kasperczak – lutnia

dr Krzysztof Stencel – róg naturalny

dr Karolina Zych – flet traverso

mgr Marek Niewiedział – obój historyczny

mgr Dagmara Tyrcha – klawesyn

mgr Tomasz Wesołowski – fagot historyczny

Pedagodzy współpracujący z Katedrą:

dr Maria Erdman – klawikord

dr Tomasz Dobrzański – flet prosty (recorder), klarnet historyczny

mgr Michał Tyrański – trąbka naturalna

mgr Katarzyna Cendlak – skrzypce historyczne, altówka historyczna

mgr Maciej Kończak – lutnia, gitara historyczna

mgr Leszek Rembowski – taniec historyczny

dr Kamil Lis – klawesyn, organy

mgr Monika Woźniak – klawesyn 

mgr Justyna Wróblewska – klawesyn